Οι 40 Εκκλησιές της Θεσσαλονίκης

Οι Σαράντα Εκκλησίες είναι συνοικία του Δήμου Θεσσαλονίκης και υπάγεται στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα. Ο συνοικισμός δημιουργήθηκε μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών, τη δεκαετία του 1920, από πρόσφυγες που κατάγονταν από τις Σαράντα Εκκλησίες της Ανατολικής Θράκης, απ’ όπου προέρχεται και η ονομασία του.

Τα οδωνύμια της περιοχής είναι αφιερωμένα σε πόλεις της Ανατολικής Θράκης και της Ανατολικής Ρωμυλίας (Βόρειας Θράκης) όπως: Σκοπού, Ραιδεστού, Κεσσάνης, Αγαθουπόλεως, Βασιλικού, Αγίου Στεφάνου, Αμπατζόγλου. Άλλα οδωνύμια είναι αφιερωμένα σε προσωπικότητες της Ανατολικής Θράκης και της Ανατολικής Ρωμυλίας (Βόρειας Θράκης) όπως: Γεωργίου Βιζυηνού (πεζογράφος, ποιητής και λόγιος, άγαλμα που υπάρχει στην συμβολή της ομώνυμης οδού και της Αγίου Δημητρίου) και Στίλπωνος Κυριακίδης (καθηγητή λαογραφίας του ΑΠΘ).

Στην περιοχή βρίσκονται τρεις από τις πέντε Φοιτητικές Εστίες του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, το Τμήμα Σεισμολογίας του ΑΠΘ, το Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών, το Θέατρο Γης, καθώς και το Θέατρο Δάσους. Εκεί βρίσκεται επίσης ο Ζωολογικός Κήπος Θεσσαλονίκης, ο οποίος στο παρελθόν φιλοξενούσε περίπου 100 διαφορετικά είδη ζώων, το Καυτανζόγλειο Στάδιο, το Ιβανώφειο Κλειστό Γυμναστήριο και, σε κοντινή απόσταση, το Ολυμπιακό Μουσείο Θεσσαλονίκης.

Σημαντικά σημεία της συνοικίας αποτελούν ακόμη η Περιφερειακή Δημοτική Βιβλιοθήκη Σαράντα Εκκλησιών, καθώς και ο παλαιός και ο νέος Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου, οι οποίοι ανεγέρθηκαν από Θρακιώτες πρόσφυγες το 1929. Στον μεγάλο ναό φυλάσσεται η εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, γνωστή και ως Παναγία Σαραντακλησιώτισσα, κειμήλιο των Θρακών προσφύγων. Στην περιοχή λειτουργούσε έως το 2025 και το Εθνικό Κολυμβητήριο, το οποίο πλέον έχει παύσει τη λειτουργία του.